نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

• مصطفی عباسی آرانی ¹
• سیدحجت موسوی ²

¹ دانشجوی دکتری بیابان‌زدائی، گروه مدیریت و کنترل سرزمین‌های خشک، دانشکده منابع طبیعی و علوم زمین، دانشگاه کاشان، کاشان، ایران

² دانشیار، گروه جغرافیا و گردشگری، دانشکده منابع طبیعی و علوم زمین، دانشگاه کاشان

چکیده

این پژوهش، به بررسی تغییرات پوشش ارضی و طبقات دمای سطح زمین در حاشیه غربی ریگ بلند پرداخته است. برای پایش کاربری ارضی و روند تحولات دما، از داده‌های ماهواره لندست، سنجنده‌های TM، ETM+ و OLI استفاده شد. ملاک برای ارزیابی کاربری ارضی، طبقه‌بندی نظارت‌شده به روش حداکثر احتمال، و برای محاسبه دمای سطح زمین تبدیل رادیانس طیفی باندهای حرارتی به درجه حرارت سطحی است. نتایج نشان داد 6کیلومترمربع از اراضی کشاورزی به پهنه‌های انسان‌ساخت، 68کیلومترمربع از مرتع و تپه‌های ماسه‌ای به کشاورزی، 40کیلومترمربع از جنگل دست‌کاشت به مرتع و 7کیلومترمربع از مرتع به پهنه‌های بدون پوشش تبدیل شداست. این تغییرات تأثیر مستقیمی بر افزایش افزایش دمای سطحی دارد که به تبع آن بر کیفیت بازدهی خدمات اکوسیستم نیز اثر می‌گذارد. از طرفی سبب شده تا بخشی ازاراضی منطقه به کانون ریزگردها و پهنه‌های مستعد رخداد طوفان‌های گرودغبار تبدیل شود. همچنین به واسطه فعالیت‌های بیانزدایی در حاشیه ریگ بلند باهدف تثبیت ماسه‌های روان، وسعت 82کیلومترمربع از مراتع و تپه‌های ماسه‌ای به جنگل دست‌کاشت تبدیل شده‌است. این تغییرات اثرات مستقیم بر کاهش دما دارد و باعث شده تا ماسه‌های روان دربخشی از منطقه ثبیت شود که حاکی از عملکرد مثبت طرح‌های بیابانزدایی دارد. نتایج پایش دما نیز نشان داد مساحت پهنه‌های دمایی کمتر از 35درجه سیر نزولی و پهنه‌های دمایی بالای 40درجه سیر صعودی دارد. این روند نشان از افزایش دما به‌خصوص در دماهای حداکثری دارد. بخشی ازاین افزایش در اثر گرمایش جهانی به وقوع پیوسته و بخش دیگر آن وابسته به تغییرات پوشش ارضی پهنه‌های طبیعی به کاربری‌های انسان‌ساخت است.

کلیدواژه‌ها

• دورسنجی
• کاربری اراضی
• روند تغییرات
• کانون‌های حرارتی
• شهرستان آران و بیدگل

موضوعات

• سنجش از دور و سیستم اطلاعات جغرافیایی

عنوان مقاله [English]

Evaluating the changes of land cover and land surface temperature in the western margin of Rig Boland using Landsat satellite images

نویسندگان [English]

• Mostafa Abbasi Arani ¹
• Sayyed Hojjat Mousavi ²

¹ Ph.D. Student, Department of management and control of Arid Lands, Faculty of Natural Resources and Earth Sciences, University of Kashan, Kashan, Iran

² Associate Professor, Department of Geography and Tourism, Faculty of Natural Resrources and Earth Sciences, University of Kashan

چکیده [English]

this study investigated changes in land cover and surface temperature classes on the western edge of Rig Boland. Landsat satellite data, TM, ETM+ and OLI sensors were used to monitor landuse and temperature trends. The criterion for assessing landuse is the supervised classification using the maximum likelihood method, and for calculating the surface temperature, the spectral radiance of thermal bands is converted to LST. Results showed 6 KM2 of agricultural lands has been converted into man-made areas, 68 KM2 of ranges and sand dunes to agriculture, 40 KM2 of man-made forest to ranges, and 7 KM2 of ranges to bare lands. These changes have a direct impact on surface temperature increase, which in turn affects the ecosystem service efficiency. So, it has caused some of region's lands to become centers of dust storms. Also, due to desilting activities on Rig Boland edge with aim of quicksand stabilizing, an area of 82 KM2 of ranges and sand dunes has been converted into man-made forest. These changes have a direct effect on temperature decrease and have caused quicksand to stabilize in part of the region, which indicates the positive performance of desertification projects. Results of temperature monitoring showed the temperature zones below 35° is decreasing and the area of temperature zones above 40° is increasing. This trend indicates an increase in temperature, especially in maximum. this increase has occurred as a result of global warming, and the other part is related to changes in the landcover of natural zones to anthropogenic uses.

کلیدواژه‌ها [English]

• Remote Sensing
• Landuse
• Change Trends
• Thermal Hotspots
• Aran And Bidgol County