نشریه کاربرد سنجش از دور و سیستم اطلاعات جغرافیایی در علوم محیطی

تحلیل همبستگی شاخص های طراحی شهری با امنیت اجتماعی در محیطGIS: مطالعه موردی شهر ارومیه

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 فارغ التحصیل کارشناسی ارشد دانشگاه تبریز،تبریز،ایران

2 گروه سنجش از دور و سیستم اطلاعات جغرافیایی دانشگاه تبریز،تبریز،ایران

3 گروه برنامه ریزی شهری دانشگاه تبریز، دانشگاه تبریز،تبریز،ایران

چکیده

هدف اصلی تحقیق حاضر تحلیل همبستگی مکانی امنیت اجتماعی با شاخص های طراحی شهری در بافت های مدرن و قدیمی این شهر ارومیه است. شهرارومیه بدلیل داشتن ابعاد گوناگونی از منظر طراحی شهری و نیز حضور ملیت های متفاوت، اهمیت برسی امنیت دو چندان می باشددر این راستا کیفیت ابنیه، جمعیت، تعداد طبقات و کاربری هایی که در آنها جرایم در کلانتری ثبت شده است به عنوان معیار در نظر گرفته شده است. در این تحقیق از داده های جرایم ارائه شده توسط کلانتری های شهر و نیز داده های شهری استفاده شده است. کلیه پیش پردازش داده ها و استانداردسازی معیارها در نرم افزار GIS به منظور انجام تحلیل های مکانی انجام شده است. در ادامه با روش تحلیل سلسله مراتبی چند متغیره و با استفاده از نرم افزارSuper Decision، برای هرکدام از معیارها وزن تعیین کرده و با اعمال وزنها در نقشه های استاندارد شده در GIS و در نهایت با ادغام نقشه های فازی وزن دار با عملگرAND نقشه امنیت شهر ایجاد شد. نتیجه تحقیق را روی بافت های جدید و قدیمی مورد ارزیابی قرار دادیم و با نقشه پراکندگی جرایم مقایسه کرده که بر طبق نتایج بدست آمده، با توسعه بافت های جدید امنیت اجتماعی نیز بیشتر شده است.و منطقه4 شهری در قسمت مرکزی شهر با بافت فرسوده کمترین میزان امنیت را نشان می دهد.

تازه های تحقیق

نتایج حاکی از افزایش امنیت اجتماعی از قسمت مرکزی در شهر ارومیه با بافت فرسوده به سمت نواحی اطراف ،با بافت نوسازتر میباشد. بررسیهای انجام شده و تطابق نقشه امنیت فاکتورهای طراحی شهری و پهنهبندی جرایم، نشاندهنده این است که معیارهای انتخابی و روش تحلیل آنها، در تعیین میزان امنیت مناطق مختلف شهر ارومیه مناسب بوده و فاکتورهای طراحی شهری برای بررسی امنیت یک منطقه، عامل بسیار مهمی به شمار میروند. بررسی افزایش امنیت اجتماعی با توسعه مناطق با بافت جدید، با استفاده از تحلیلهای مکانی GIS و روش ANP Fuzzy انجام گرفته است. با وجود نمونههای کار شده مشابه اندک در داخل و خارج کشور در این زمینه ،بررسی نتایج نمونههای موجود نشاندهنده هم راستابودن آنها با نتایج تحقیق حاضر است و این نیز خود دلیل دیگری بر صحت روش کار شده میباشد و با عطف به نتایج فوق چنین برمیآید که مدل پیشنهادی کارایی بالایی در تعیین مناطق با امنیت بالا و مناطق ناامن دارد. و با توجه به اهمیت بالای مسئله امنیت در زندگی اجتماعی شهروندان یک شهر و ارتباط آن با طراحی شهری، مدل مذکور میتواند به منظور کاهش مناطق مستعد جرم و جرمخیزی و توسعه مناطق با امنیت بالا، مورد استفاده طراحان و برنامهریزان شهری به منظور طراحی شهر امنتر، قرار گیرد.

کلیدواژه‌ها

عنوان مقاله [English]

Spatial correlation assessment of urban designing in relationship with social security indicators in Urmia city by using GIS

نویسندگان [English]

  • Masoumeh Akbarpour 1
  • Bakhtiar Feizizadeh 2
  • Akbar Asgari Zamni 3

1 University of Tabriz

2 Department of Remote Sensing and GIS, University of Tabriz

3 Department of Geography and Urban Planning, University of Tabriz

چکیده [English]

The main goal of present research is the study of correlation of social security with Urban Designing indexes in old and modern Urmia texture. In this city, various Urban Designing and presence of different ethics make the importance of security more dominant and in this regard, the quality of buildings, population, the number of floors, and also the domain in which the crimes have recorded by police were considered as criteria. In this study, the data of crimes offered by the police and also the data of city were used. All the pre-processing data and standardization of criteria is done by GIS in order to do the Spatial analysis. At the end, by using MCDM and SUPER DCISION software weight of any criteria was determined and by utilizing weights in standard GIS maps, and finally blending weighted fuzzy maps with AND operator, the security map of the city was provided. The result of the study was compared with crime scattering map which based on the results by developing modern texture social security has increased and police region 13, with an old texture in the central part of the city has the least security.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Social security
  • urban design
  • MCDM
  • GIS
  • Urmia

امنیت به عنوان ابتداییترین نیاز بشری در اجتماعهای گوناگون، از جمله شهر که به عنوان مهمترین اجتماع بشری شناخته شده مطرح میباشد. تامین امنیت اجتماعی به عنوان یکی از مهمترین فاکتورها در طراحی شهری مطرح است.

از اینرو در برنامهریزی شهری مطالعه  فضای فیزیکی در شهر باید قبل از هر برنامه دیگری صورت گیرد .هدف اصلی تحقیق حاضر تحلیل همبستگی مکانی امنیت اجتماعی با شاخص های طراحی شهری در بافتهای مدرن و قدیمی این شهر ارومیه است. شهر ارومیه  بدلیل داشتن ابعاد گوناگونی از منظر طراحی شهری و نیز حضور ملیتهای متفاوت ،اهمیت بررسی امنیت دو چندان میباشد. در این راستا کیفیت ابنیه، جمعیت، تعداد طبقات و کاربریهایی که در آنها جرایم در کلانتری ثبت شده است به عنوان معیار در نظر گرفته شده است. در این تحقیق از دادههای جرایم ارائه شده توسط کلانتریهای شهر و نیز دادههای شهری استفاده شده است .کلیه پیش پردازش دادهها و استانداردسازی معیارها درمحیط Arc map نرمافزار GIS به منظور انجام تحلیلهای مکانی انجام شده است. در ادامه با روش تحلیل سلسلهمراتبی چندمتغیره و با استفاده از نرمافزار Super Decision، برای هر کدام از معیارها وزن تعیین کرده و با اعمال وزنها در نقشههای استاندارد شده در Arc map و در نهایت با ادغام نقشههای فازی وزن دار با عملگر AND نقشه امنیت شهر ایجاد شد. نتیجه تحقیق روی بافتهای جدید و قدیمی مورد ارزیابی قرار گرفته و با نقشه پراکندگی جرایم مقایسه گردید که بر طبق نتایج بدست آمده، با توسعه بافتهای جدید امنیت اجتماعی نیز افزایش یافته و منطقه 0 شهری با بافت فرسوده کمترین میزان امنیت را نشان داده است.       

کلمات کلیدی: امنیت اجتماعی، طراحی شهری ، سیستم تصمیمگیری چندمتغیره ،GIS، ارومیه.

1-Comprehensive plan of Urmia city, design and planning consulting engineers (2006). [In Persian].
2-Elmizadeh, H. (2004). Application of geomorphology in the development and limitation of Karaj city, Journal of Geography and Development, No. 71: 67-63. [In Persian].
3-Farrokhian, S. (2005). Introduction to Fuzzy Logic. [In Persian] available at http://www.vojoudi.com/uncertainty/fuzzy_logic/farokhian.htm . 
4-Heydari, GH, H. & Kargar, B. & Manafi, S.S. & Khorasanian, M. (2012). Crime Prevention Through Environment Design (case study:Zanjan) (In Persian].
5-Kalantari, M. & Tavakkoli, M. (2007). Identification and analysis of urban crime hotspots, Law Enforcement Crime Quarterly Studies, 2(2): 75-87. [In Persian].
6-Kalogirou, S. (2002). Expert systems and GIS: an application of land suitability evaluation. Computers, Environment and urban systems, 26(2-3): 89-112. 
7-Karam, A. & Safakish, F. & Kiani, T. (2016). Application Of Fuzzy Model In Land
Use Planning For Urban Development With The Aim Of Natural Ecosystems Protection (Case Study: Bakhtegan Protected Area) [In Persian].
8-Karsak, E.E., & Tolga, E. (2001). Fuzzy multi-criteria decision-making procedure for evaluating advanced manufacturing system investments. International journal of production economics, 69(1): 49-64. 
9-Lakzaee, N. (2010). The Philosophy of Security from the Perspective of Imam Khomeini. Strategic Studies Quarterly, 13(49), 5-28. [In Persian].
10-Pourkhabbaz, H.R., Aghdar, H., Mohammadyari, F. and Rahimi, V., (2014). The implementation of agriculture ecological model using AHP and FAHP models in the GIS environment (Case study: Khaeizregion of Behbahan), Journal of Planning and Preparation Space, 18(4): 21- 48. [In Persian].
11-Rostamzadeh, R., & Sofian, S. (2011). Prioritizing effective 7Ms to improve production systems performance using fuzzy AHP and fuzzy TOPSIS (case study). Expert Systems with Applications, 38(5): 5166-5177. 
12-Saaty, T.L. (2004). Fundamentals of the analytic network process—Dependence and feedback in decision-making with a single network. Journal of Systems science and Systems engineering, )2(31: 129-157. 
13-Safari, F. (2015). Evaluation of the role of urban design in the security of suburban areas with SWOT and OSPM model (Case study: North side of Tabriz), National Conference A New Look at Urban Planning, Security and Crime Prevention in Urban
Spaces, Tabriz, Tabriz Metropolitan Municipality, General Justice of East Azerbaijan Province, [In Persian] available at: https://www.civilica.com/PaperCPPLANNING01-CPPLANNING01_073.html.
14-Suryavanshi, V.M. (2001). Land use and opportunities for crime: UsingGIS as an analysis tool.
15-Taghvaii, A.A. & Rafiian, M. & Rezvan, A. (2011). Analysis of The Relationship Among The Components of Land Use With The Declining of Urban Crime And Insecurity (Case Study: Region 17Th. of The City of Tehran) [In Persian].
16-Taheri, S.M. (1999). Introduction to Fuzzy Theories, Second Edition, Mashhad University Jihad [In Persian].
17-Zebardast, E. (2010). The Application of Analytic Network Process (ANP) in Urban and Regional Planning. Honar-Ha-Ye-Ziba: Memary Va Shahrsazi, 2(41): 79-90. [In Persian].
نشریه کاربرد سنجش از دور و سیستم اطلاعات جغرافیایی در علوم محیطی
دوره 1، شماره 1 - شماره پیاپی 1
اسفند 1400
صفحه 93-111
  • تاریخ دریافت: 09 بهمن 1400
  • تاریخ بازنگری: 26 بهمن 1400
  • تاریخ پذیرش: 01 اسفند 1400